• Hoedanigheid: - Adviseur

• Hoedanigheid: - Adviseur

Feiten
3. Erflater was in de jaren 2015 en 2016 gehuwd met [naam] (hierna: de echtgenoot). Erflater en de echtgenoot woonden in deze jaren in Kroatië.
3.1.
Erflater had in de jaren 2015 en 2016 geen eigen inkomen. De inkomsten van de echtgenoot bestonden in deze jaren uit een uitkering uit hoofde van de Algemene Ouderdomswet (AOW) en een pensioenuitkering uit Nederland van (in totaal) respectievelijk € 21.082 (2015) en € 21.477 (2016). Tevens ontving de echtgenoot een pensioenuitkering uit Kroatië van € 2.429 (2015) en € 2.467 (2016).
3.2.
Erflater en de echtgenoot hebben in Nederland aangifte IB/PVV gedaan voor de jaren 2015 en 2016 (hierna: de aangiften). Hierin is aangegeven dat zij kwalificerende buitenlands belastingplichtigen waren. Tevens is aangegeven dat erflater voldeed aan de voorwaarden voor de uitbetaling van de heffingskortingen. Tot slot hebben zij aangegeven dat de echtgenoot een bedrag van € 1.625 en € 1.770 aan belasting verschuldigd is.
3.3.
De inspecteur is bij het opleggen van de aanslagen afgeweken van de aangiften en heeft erflater en de echtgenoot aangemerkt als niet-kwalificerende buitenlandse belastingplichtigen. Tevens heeft de inspecteur de heffingskortingen gecorrigeerd. Tegen de aanslagen van de echtgenoot zijn geen rechtsmiddelen aangewend.
3.4.
Van het gezinsinkomen was in 2015 89,67% in Nederland belastbaar. In 2016 was 89,70% van het gezinsinkomen in Nederland aan de belastingheffing onderworpen. In Kroatië is geen belasting geheven over de pensioeninkomsten.
3.5.
Tot de gedingstukken behoren inkomensverklaringen van erflater en de echtgenoot ter zake van de jaren 2015 en 2016. Hierin staat dat erflater geen inkomsten had in de onderhavige jaren. In de inkomensverklaringen van de echtgenoot zijn respectievelijk € 2.448 (2015) en € 2.466 (2016) aan niet in Nederland belastbare inkomsten vermeld.
(..)
5.1 Uit de rechtspraak van het Hof van Justitie van de Europese Unie (HvJ EU) is gebleken dat niet steeds een hard criterium is of het grootste deel van het belastbaar inkomen wordt verworven in de betrokken werkstaat.3 Ook als dat laatste niet het geval is, kan onder omstandigheden de werkstaat toch gehouden zijn (gedeeltelijk) belastingvoordelen met betrekking tot de persoonlijke en gezinssituatie toe te kennen aan de niet-ingezetene. De nadruk ligt er dan vooral op of de niet-ingezetene te weinig (gezins)inkomen geniet in zijn woonstaat om met die situatie rekening te houden.
5.2.
Gerechtshof ’s-Hertogenbosch heeft bij zijn uitspraak van 7 september 2022 een richtlijn gegeven voor de beantwoording van vragen naar aanleiding van de Schumacker-doctrine.4 In de bijlage bij deze uitspraak, waarin de richtlijnen worden weergegeven, is de onderstaande samenvatting opgenomen.
“1) Geniet de belastingplichtige 90% of meer van zijn wereldinkomen, bepaald naar de maatstaven van de woonlidstaat, buiten de woonlidstaat en wordt in de woonlidstaat geen inkomen van betekenis genoten?
Zo ja, dan worden in de werklidstaat de volledige tegemoetkomingen in aanmerking genomen.
Zo nee, dan volgen de volgende stappen.
2) Kan de woonlidstaat in voldoende mate rekening houden met de persoonlijke en gezinssituatie? Hierbij wordt gekeken naar het inkomen dat volgens de wetgeving van de woonlidstaat effectief in de belastingheffing wordt betrokken en naar de tegemoetkomingen waarop de belastingplichtige recht heeft volgens de wetgeving van de woonlidstaat. Als deze vraag bevestigend wordt beantwoord, hoeft de werklidstaat geen rekening te houden met de persoonlijke en gezinssituatie.
3) Indien vraag 2) ontkennend wordt beantwoord, dient de werklidstaat de volgens de wetgeving van de werklidstaat geldende tegemoetkomingen deels te verlenen. Dit wordt bepaald door de breuk: belast inkomen in de werklidstaat / wereldinkomen.
4) De door de werklidstaat te verlenen tegemoetkoming wordt begrensd door de belastingheffing die een ingezetene in de werklidstaat verschuldigd zou zijn in overigens vergelijkbare omstandigheden als de niet-ingezetene.”
5.3.
Naar aanleiding van de in 5.2 genoemde uitspraak van Gerechtshof ’s-Hertogenbosch heeft Advocaat-Generaal Wattel op 31 maart 2023 een conclusie genomen5 waarin onder meer staat dat alleen stap 4 van het stappenplan relevant en vereist is.
Beoordeling
5.4.
De rechtbank acht aannemelijk dat in de woonstaat onvoldoende rekening kan worden gehouden met de persoonlijke en gezinssituatie van erflater en de echtgenoot. De rechtbank heeft bij dit oordeel in aanmerking genomen: de absolute hoogte van de inkomens in Kroatië en Nederland en de verhouding daartussen, alsmede dat na schorsing van de zitting, de inspecteur in de gelegenheid is gesteld om aan belanghebbende vragen te stellen over de belastingheffing in Kroatië, waarvan de inspecteur kennelijk (gelet op de na de zitting van partijen ontvangen nadere stukken) geen gebruik heeft gemaakt.
5.5.
De rechtbank verwerpt de stelling van de inspecteur dat ook voor de toepassing van het Unierecht vereist is dat de echtgenoot een kwalificerende buitenlandse belastingplichtige is. De omstandigheid dat de aanslagen van de echtgenoot onherroepelijk vast staan zonder dat de echtgenoot daarin als kwalificerende buitenlandse belastingplichtige is aangemerkt of dat de echtgenoot en erflater voor de toepassing van de Wet IB 2001 niet als fiscale partners kunnen kwalificeren, is voor de toepassing van het Unierecht niet relevant. De nationale kwalificaties en beperkingen staan aan de toepassing van het Unierecht niet in de weg.
5.6.
Met toepassing van voornoemd stappenplan van het Hof dient naar het oordeel van de rechtbank aan erflater een pro-rata deel van de heffingskortingen te worden toegekend. Dit brengt mee dat de heffingskortingen voor het jaar 2015 vastgesteld moeten worden op € 1.457 (89,67% maal € 1.625) en voor het jaar 2016 op afgerond € 1.583 (89,70% maal € 1.770). De inspecteur heeft in het nader stuk op zichzelf genomen terecht gesteld dat voor het bepalen van de hoogte van de verhoging en bijzondere verhoging van de heffingskorting rekening moet worden gehouden met de verschuldigdheid van inkomstenbelasting en (fictieve) premie volksverzekeringen van de echtgenoot. Omdat deze stelling niet cijfermatig is onderbouwd, zal de rechtbank aan deze stelling voorbijgaan.

• Hoedanigheid: - Adviseur

Uitspraak van de enkelvoudige kamer van 14 juni 2023 in de zaak tussen

[belanghebbende], uit [plaats] (Duitsland), belanghebbende
en
de inspecteur van de belastingdienst,

6.12.
Op basis van die rechtspraak van het HvJ moet worden beoordeeld of belanghebbende in zijn woonland Duitsland voldoende inkomen geniet om daar zijn persoonlijke aftrekposten geldend te kunnen maken. In Duitsland geldt (net zoals in Nederland) dat de inwoner van Duitsland daar onbeperkt belastingplichtig is, dus ook voor het inkomen dat hij verkrijgt vanuit het buitenland en dat voor de belastingheffing aan dat buitenland is toegewezen. Voor dergelijke inkomsten wordt wel aftrek ter voorkoming van dubbele belasting verleend, maar met toepassing van een progressievoorbehoud. Dat wil zeggen dat in Duitsland over het aan dat land ter heffing toegewezen inkomen meer belasting wordt geheven naarmate het wereldinkomen hoger is. Die te heffen belasting wordt vervolgens verlaagd door persoonlijke aftrekposten. Daarom is naar het oordeel van de rechtbank het wereldinkomen bepalend voor de vraag of belanghebbende in Duitsland zijn persoonlijke aftrekposten te gelde kan maken.
6.13.
Aan hetgeen is overwogen in 6.12 doet niet af dat – zoals belanghebbende heeft gesteld – de Duitse belastingdienst jegens belanghebbende heeft verklaard geen belasting te heffen over de AOW-uitkering. Bij de vraag of Duitsland rekening kan houden met de persoonlijke aftrekposten van belanghebbende gaat het immers om de vraag of Duitsland dat kan doen, uitgaande van het daar geldend belastingsysteem, niet of Duitsland dat feitelijk ook doet.
6.14.
Op basis van de hiervoor uiteengezette uitgangspunten komt de rechtbank tot het oordeel dat belanghebbende in Nederland niet in aanmerking komt voor aftrek van persoonlijke aftrekposten, zoals de aftrek voor de eigen woning en specifieke zorgkosten. Het gezinsinkomen bedraagt in die jaren respectievelijk € 55.328, € 55.601, € 56.214 en € 56.759, waarvan € 36.984 (het [pensioen]-pensioen van belanghebbende) in Nederland belastbaar is. Dat is respectievelijk 66,84%, 66,52%, 65,79 en 65,16% van het gezinsinkomen. Belanghebbende heeft niet aannemelijk gemaakt dat hij in Duitsland feitelijk geen belasting behoort te betalen en dat Duitsland de draagkracht en de persoonlijke en gezinssituatie van belanghebbende niet in aanmerking zou kunnen nemen.

commentaar jdv: hieruit blijkt dat men aannemelijk moet maken dat de woonstaat niet in staat was de voordelen ivm de persoonlijke en gezinssituatie te effectueren. Ik herhaal hierbij dat het dus wenselijk is dat men beschikt over voldoende gespecificeerde aangifte ib en aanslag ib van de woonstaat, en uiteraard ook de inkomensverklaring. Een mededeling van de Belastingdienst van de woonstaat dat er geen belasting geheven zal worden is kennelijk niet voldoende in de ogen van de Rechtbank. Overigens zou betrokkene er goed aangedaan hebben in hoger beroep te zijn gegaan, aangezien het vrij zeker is dat Duitsland inderdaad geen belasting heft over de AOW-uitkering, ondanks het progressievoorbehoud. En belangrijker: dat Duitsland ook niet in staat is de Duitse fiscale subjectgebonden voordelen (volledig) toe te kennen.

• Hoedanigheid: - Adviseur

InstantieRechtbank Zeeland-West-Brabant
Datum uitspraak 25-10-2023
Datum publicatie 06-11-2023
Zaaknummer23/1817
Rechtsgebieden Belastingrecht
Bijzondere kenmerken Eerste aanleg – enkelvoudig
Inhoudsindicatie NiNbi-beschikking
Daaruit:
De feiten
4. De rechtbank gaat bij de beoordeling van dit geschil uit van de volgende feiten:
4.1.
Belanghebbende ontving in 2019 vanuit Nederland een ouderdomspensioen van het ABP (het pensioen) van € 36.984 en een AOW-uitkering van € 9.401.
4.2.
Belanghebbende heeft voor 2019 een opgaaf wereldinkomen gedaan van € 38.332 (vóór verrekening van persoonsgebonden aftrek), bestaande uit de AOW-uitkering van € 9.401, het pensioen van € 36.984 en een aftrek voor de eigen woning van € 8.053. Daarnaast heeft belanghebbende een aftrek zorgkosten van € 5.759 opgegeven.
4.3.
Bij de vaststelling van de aanslag IB 2019 heeft de inspecteur belanghebbende als een kwalificerende buitenlands belastingplichtige aangemerkt (artikel 7.8 Wet IB 2001) en het belastbaar inkomen uit werk en woning, tevens het verzamelinkomen, op € 32.573 vastgesteld (€ 38.332 min € 5.759 zorgkosten).
4.4.
Vervolgens heeft de inspecteur aan belanghebbende over 2019 een navorderingsaanslag IB opgelegd omdat belanghebbende volgens de inspecteur niet als kwalificerende buitenlandse belastingplichtige kan worden aangemerkt omdat de AOW-uitkering niet in Nederland maar in Duitsland belastbaar is, zodat niet wordt voldaan aan de voorwaarden om te kwalificeren als bedoeld in artikel 7.8 Wet IB 2001. Gevolg daarvan was dat belanghebbende geen recht heeft op de heffingskortingen, aftrek voor de kosten eigen woning en specifieke zorgkosten. De inspecteur heeft het belastbare inkomen uit werk en woning, tevens het verzamelinkomen, vastgesteld op € 36.984, gelijk aan het pensioen. Deze rechtbank heeft bij uitspraak van 14 juni 2023 het beroep van belanghebbende betreffende deze navorderingsaanslag ongegrond verklaard.2
4.5.
Met dagtekening 25 februari 2022 heeft de inspecteur de NiNbi-beschikking gegeven, waarbij het NiNbi is vastgesteld op negatief € 4.411 (de AOW-uitkering van € 9.401 min aftrek eigen woning ad € 8.053 min aftrek zorgkosten ad € 5.759) en het in Nederland belastbaar inkomen op € 36.984.
De beoordeling
4.6.
Belanghebbende heeft in 2019 een pensioen en een WAO-uitkering (bedoeld: AOW-uitkering, jdv) uit Nederland genoten. In het Belastingverdrag tussen Nederland en Duitsland is bepaald dat Duitsland belasting mag heffen over de AOW-uitkering3. De AOW-uitkering is daarom terecht meegerekend als niet in Nederland belastbaar inkomen. Omdat de AOW-uitkering belastbaar is in Duitsland, is belanghebbende geen kwalificerende belastingplichtige als bedoeld in artikel 7.8 Wet IB 2001 en kan hij de aftrekposten voor de eigen woning en de zorgkosten niet in mindering brengen op zijn in Nederland belastbare inkomen. Daarom zijn ook die aftrekposten terecht meegenomen bij de bepaling van het NiNbi. Dit betekent dat het NiNbi juist is vastgesteld.

• Hoedanigheid: - Adviseur

• Hoedanigheid: - Adviseur

[belanghebbenden], belanghebbenden (gemachtigde: mr. T. Bezmalinovic),
En de inspecteur van de belastingdienst
Daaruit:
3.4.
Van het gezinsinkomen was in 2015 89,67% in Nederland belastbaar. In 2016 was 89,70% van het gezinsinkomen in Nederland aan de belastingheffing onderworpen. In Kroatië is geen belasting geheven over de pensioeninkomsten.
3.5.
Tot de gedingstukken behoren inkomensverklaringen van erflater en de echtgenoot ter zake van de jaren 2015 en 2016. Hierin staat dat erflater geen inkomsten had in de onderhavige jaren. In de inkomensverklaringen van de echtgenoot zijn respectievelijk € 2.448 (2015) en € 2.466 (2016) aan niet in Nederland belastbare inkomsten vermeld.
(..)
Beoordeling
5.4.
De rechtbank acht aannemelijk dat in de woonstaat onvoldoende rekening kan worden gehouden met de persoonlijke en gezinssituatie van erflater en de echtgenoot. De rechtbank heeft bij dit oordeel in aanmerking genomen: de absolute hoogte van de inkomens in Kroatië en Nederland en de verhouding daartussen, alsmede dat na schorsing van de zitting, de inspecteur in de gelegenheid is gesteld om aan belanghebbende vragen te stellen over de belastingheffing in Kroatië, waarvan de inspecteur kennelijk (gelet op de na de zitting van partijen ontvangen nadere stukken) geen gebruik heeft gemaakt.
5.5.
De rechtbank verwerpt de stelling van de inspecteur dat ook voor de toepassing van het Unierecht vereist is dat de echtgenoot een kwalificerende buitenlandse belastingplichtige is. De omstandigheid dat de aanslagen van de echtgenoot onherroepelijk vast staan zonder dat de echtgenoot daarin als kwalificerende buitenlandse belastingplichtige is aangemerkt of dat de echtgenoot en erflater voor de toepassing van de Wet IB 2001 niet als fiscale partners kunnen kwalificeren, is voor de toepassing van het Unierecht niet relevant. De nationale kwalificaties en beperkingen staan aan de toepassing van het Unierecht niet in de weg.
5.6.
Met toepassing van voornoemd stappenplan van het Hof dient naar het oordeel van de rechtbank aan erflater een pro-rata deel van de heffingskortingen te worden toegekend. Dit brengt mee dat de heffingskortingen voor het jaar 2015 vastgesteld moeten worden op € 1.457 (89,67% maal € 1.625) en voor het jaar 2016 op afgerond € 1.583 (89,70% maal € 1.770). De inspecteur heeft in het nader stuk op zichzelf genomen terecht gesteld dat voor het bepalen van de hoogte van de verhoging en bijzondere verhoging van de heffingskorting rekening moet worden gehouden met de verschuldigdheid van inkomstenbelasting en (fictieve) premie volksverzekeringen van de echtgenoot. Omdat deze stelling niet cijfermatig is onderbouwd, zal de rechtbank aan deze stelling voorbijgaan.

• Hoedanigheid: - Adviseur

Daaruit:
4.5.
Het geschil spitst zich toe op de vraag of Duitsland in voldoende mate rekening kan houden met de persoonlijke situatie van belanghebbende. Hierbij wordt gekeken naar het inkomen dat volgens de wetgeving van Duitsland effectief in de belastingheffing wordt betrokken en naar de tegemoetkomingen waarop belanghebbende recht heeft volgens de wetgeving van Duitsland (tweede stap).
4.6.
Het hof stelt vast dat belanghebbende in Duitsland geen belasting is verschuldigd (zie 2.5).
4.7.
Belanghebbende stelt dat in Duitsland de aldaar belaste pensioenen van € 29.667 voor een bedrag van € 7.151 in de belastingheffing worden betrokken. Dit stemt overeen met de Duitse belastingaanslag (zie 2.5).
4.8.
De inspecteur stelt dat bij de beantwoording van de in 4.5 bedoelde vraag uitgegaan moet worden van de bruto pensioenuitkeringen, ongeacht de wijze waarop Duitsland het inkomen in aanmerking neemt, dus zonder rekening te houden met het Ertragsanteil. Het hof verwerpt dit standpunt onder verwijzing naar onderdeel 10 van de bijlage. Gekeken moet worden naar de in Duitsland te belasten pensioenuitkeringen volgens de regels van Duitsland. Voor dat geval stelt de inspecteur dat het Ertragsanteil een voordeel is dat verband houdt met de persoonlijke en gezinssituatie van belastingplichtigen. Het hof verwerpt ook dit standpunt. Het Ertragsanteil is naar het oordeel van het hof een in Duitsland toegepaste forfaitaire berekeningsmethode voor het in aanmerking nemen van het rentebestanddeel in de pensioen- en lijfrente-uitkeringen.
4.9.
Tussen partijen is niet in geschil dat het Grundfreibetrag in 2015 € 8.472 bedraagt, dat dit bedrag een belastingvrije som is en dat het kwalificeert als een voordeel in verband met de persoonlijke situatie. Het hof volgt partijen daarin. Daarmee staat naar het oordeel van het hof vast dat het in Duitsland in aanmerking genomen belastbare inkomen (€ 7.151) onvoldoende is om alle in Duitsland geldende tegemoetkomingen die verband houden met de persoonlijke situatie van belanghebbende in aanmerking te nemen.
4.10.
Gelet op het vorenstaande moet Nederland als werklidstaat de volgens zijn wetgeving geldende tegemoetkomingen deels verlenen aan de hand van de breuk: belast inkomen in de werklidstaat/wereldinkomen. In het onderhavige geval kan deze breuk worden bepaald op € 18.304/€ 47.971 x 100% = 38,16%. De aftrek van de negatieve inkomsten uit eigen woning zou dan voor 38,16% van € 728, zijnde € 278, in aanmerking moeten worden genomen. Het belastbaar inkomen uit werk en woning bedraagt dan € 18.026, waarbij rekening wordt gehouden met een bedrag aan heffingskortingen ten bedrage van € 4461, wat resulteert in een verschuldigd bedrag aan IB van € 1.0592 (derde stap).
4.11.
De tegemoetkoming wordt echter begrensd door de belastingheffing die een ingezetene in Nederland verschuldigd zou zijn in overigens vergelijkbare omstandigheden als belanghebbende (vierde stap). Daarbij moet gekeken worden naar de heffing van belanghebbende indien hij in Nederland binnenlands belastingplichtige zou zijn. Voor belanghebbende zou moeten worden uitgegaan van een belastbaar inkomen uit werk en woning van € 47.2433, waarbij rekening wordt gehouden met een bedrag aan heffingskortingen ten bedrage van € 6234. De daarover verschuldigde belasting zou zijn € 8.672.5 Dat is meer dan de hiervoor berekende € 1.059. Aangezien de verschuldigde IB in de aanslag IB 2015 is vastgesteld op € 1.373, is deze aanslag niet te hoog vastgesteld.
4.12.
Gelet op het vorenstaande zal het hof het hoger beroep van belanghebbende ongegrond verklaren

• Hoedanigheid: - Adviseur

• Hoedanigheid: - Adviseur